Page 19 - tekstilteknoloji_subat_february_2015
P. 19

NEWS GÜNDEM

maddesi olan çözünebilir selüloz tüm ağaç türlerinden imal edilebilir.
Finlandiya’daki Stora Enso Enocell tesislerinde beyaz kayın ağacı
kullanılmaktadır. Tekstil sanayinin hammadde pazarında ahşap
esaslı çözünebilir selülozun başlıca rakipleri arasında polyester
gibi pamuk ve yağ esaslı lifler bulunmaktadır. Diğer lif tipleri ile
kıyaslandığında odun lifler yenilenebilir ve sürdürülebilir özellikte-
dir. Pamuk yetiştirilirken çok büyük miktarlarda suya ihtiyaç
duyulmaktadır: 1 kg pamuk lifi üretmek için gereken su ile 26 kg’den

fazla viskoz üretilmesi mümkündür. Düşük mahsul verimi nedeniyle                                                17
çözünebilir selülozun normal hamura kıyasla piyasa fiyatı çok daha
yüksektir. (odunun %30-35’i). Keresteyi pamuğa alternatif haline
getirmesi sayesinde bu pazar gelecek vaat etmektedir.

Biyoekonomi hakkında: Biyoekonomi biyolojik doğal kaynakları
kullanan ve bunları gıda, enerji, ve diğer ürün ve hizmetlere dönüş-
türen ekonomi anlamına gelmektedir. Biyoekonomi bizi fosil yakıtla-
ra daha az bağımlı hale getirir ve ekosistemlerin yoksullaşmasını
önler.

Çözünebilir selüloz hakkında: Çözünebilir selüloz çözünme ve
rejenerasyon süreçleri ile rejenere selüloz liflerine dönüştürülür. Bu
rejenere lifler moda tasarımlarından endüstriyel tekstile kadar pek
çok farklı tekstil ürününde kullanılabilir. Ancak mevcut ve kullanıl-
makta olan selüloz rejenerasyon süreçlerinin bazıları oldukça sürdü-
rülemez olduğu için çevre dostu süreçler araştırılmakta ve keşfedil-
mektedir. En yeni fırsat, tekstil artıklarının rejenere selülozik lifler için
hammadde olarak kullanılmasıdır.
Çözünebilir selülozun üretim süreci kağıt hamuru üretimi ile aynı
şekilde başka bir deyişle kabukları soyulan ağacın seyreltilmesiyle
başlar. Odunun içindeki şekerler (lignin, hemiselüloz) hamurdan
çıkarılır. Odun kimyasallarla pişirilir, yıkanır, ağartılır ve kurutulur. Son
ürün, yüksek saflıkta bir hamurdur ki pamukla aynı kimyasal özel-
liklere sahip olduğunu söyleyebiliriz.
Tekstil sanayi için kullanılması düşünülen çözünebilir selüloz daha
sonra karmaşık bir sürece sokulur. Hamur sodyum hidroksit ve kar-
bon disulfit ile rejenere edilir. Daha sonra selüloz türevi orta sertlikte
bir sülfürik asit solüsyonu içine bir ağızlık vasıtasıyla aktarılır. Selüloz
formlu iplikler nötrlenir, yıkanır, ağartılır ve kurutulur. Bu da pamuk –
yünümsü bir yumuşak ve dolgun bir doku haline gelmesini sağlar ve
daha sonra yün ipliğine dönüşür.
Rejenere selülozik liflerden yapılan tekstil malzemelerinin algılanan
özellikleri oldukça iyidir ve pek çok durumda pamuk veya ipek ile
benzerlik göstermektedir.

                                                                                 www.tekstilteknoloji.com.tr /
   14   15   16   17   18   19   20   21   22   23   24